Bàn ăn nên chọn theo số ghế hay theo không gian?

Chọn bàn ăn không chỉ là xác định gia đình cần 6 hay 8 ghế. Kích thước phù hợp còn phụ thuộc vào diện tích phòng, khoảng kéo ghế, lối lưu thông, hình dáng bàn, loại ghế và cách gia đình thực sự sử dụng không gian mỗi ngày.

“Gia đình có 6 người thì nên chọn bàn ăn 6 ghế hay 8 ghế?”

Đây thường là một trong những câu hỏi đầu tiên khi lựa chọn bàn ăn. Và cũng rất tự nhiên khi chúng ta bắt đầu bằng số người: bốn người tìm bàn bốn ghế, sáu người tìm bàn sáu ghế, gia đình đông hơn chuyển sang bàn tám hoặc mười ghế. Nhưng số ghế mới chỉ trả lời được một phần câu hỏi. Một chiếc bàn đủ chỗ cho tám người vẫn có thể quá lớn với phòng ăn. Ngược lại, một chiếc bàn sáu ghế có thể đáp ứng số người sử dụng hàng ngày nhưng trở nên bất tiện mỗi khi gia đình có khách. Ngay cả khi kích thước mặt bàn phù hợp, những chiếc ghế quá rộng, khoảng kéo ghế không đủ hay lối đi phía sau bị thu hẹp cũng có thể khiến trải nghiệm sử dụng khác hoàn toàn so với dự tính.

Vì vậy, thay vì bắt đầu bằng câu hỏi “cần bàn bao nhiêu ghế?”, có lẽ nên đặt một câu hỏi rộng hơn: Có bao nhiêu người sẽ ngồi quanh chiếc bàn, họ sử dụng nó như thế nào và chiếc bàn sẽ đứng trong không gian nào?

Khi ba yếu tố ấy được nhìn cùng nhau, việc lựa chọn bàn ăn không còn đơn thuần là tìm một kích thước đủ chỗ ngồi. Đó là bài toán về con người – sản phẩm – không gian.

Số ghế là điểm bắt đầu, không phải câu trả lời cuối cùng

Biết số người thường xuyên sử dụng bàn ăn vẫn là dữ liệu đầu tiên cần có. Nhưng thay vì chỉ đếm thành viên trong gia đình, nên nhìn vào hai con số khác nhau: số người dùng bàn thường xuyên và số người chiếc bàn cần phục vụ trong những dịp có thêm khách.

Một gia đình bốn người nhưng thường xuyên có ông bà hoặc bạn bè dùng bữa cùng sẽ có nhu cầu khác với một gia đình sáu người hiếm khi tổ chức ăn uống tại nhà. Tương tự, một căn nhà có phòng ăn chính dành cho những bữa đông người có thể cần cách lựa chọn khác với khu vực ăn sáng được sử dụng mỗi ngày. Thói quen sử dụng cũng quan trọng không kém. Có gia đình dùng bàn ăn chủ yếu cho các bữa ăn ngắn; có gia đình lại dành nhiều thời gian tại đây để trò chuyện, uống trà, làm việc hoặc để trẻ nhỏ học tập. Một bữa ăn thường kéo dài với nhiều món đặt giữa bàn cũng đặt ra yêu cầu khác với cách dùng bữa đơn giản.

Vì vậy, trước khi nhìn vào catalogue sản phẩm, có thể bắt đầu bằng ba câu hỏi: Bao nhiêu người sử dụng chiếc bàn mỗi ngày? Khi có khách, con số thường tăng lên bao nhiêu? Và bàn ăn ngoài dùng bữa còn phục vụ hoạt động nào khác? Ba câu trả lời này giúp xác định nhu cầu thực tế tốt hơn rất nhiều so với việc chỉ nói “nhà tôi cần bàn sáu ghế”.

Đừng chỉ đo chiếc bàn — hãy đo cả không gian cần để sử dụng chiếc bàn

Một trong những sai lầm dễ gặp khi lựa chọn bàn ăn là so kích thước mặt bàn trực tiếp với kích thước căn phòng. Ví dụ, khi thấy khoảng trống đủ để đặt một chiếc bàn dài, chúng ta có thể cho rằng sản phẩm sẽ vừa. Nhưng bàn ăn không được sử dụng trong trạng thái đứng riêng. Xung quanh nó còn có ghế, khoảng kéo ghế và lối đi. Khi một người ngồi xuống, chiếc ghế đã chiếm thêm diện tích phía ngoài mép bàn. Khi họ cần đứng lên, ghế phải có khoảng để lùi lại. Nếu phía sau là lối đi, tủ, đảo bếp hoặc cửa, khu vực này còn cần đủ thoải mái để những hoạt động khác vẫn diễn ra khi có người đang ngồi.

Bởi vậy, kích thước thực sự cần xem xét không phải chỉ là: chiều dài × chiều rộng của bàn mà là: bàn + ghế + khoảng kéo ghế + khoảng lưu thông. Đây cũng là lý do một chiếc bàn nhìn khá nhỏ trong showroom đôi khi lại chiếm diện tích đáng kể khi đưa vào căn nhà và bố trí đủ ghế xung quanh.

Khoảng cách quanh bàn ăn nên bao nhiêu?

Đây là lúc một vài con số tham khảo trở nên hữu ích. Trong thực tế bố trí, khoảng từ mép bàn đến tường hoặc vật cản cần được tính sao cho người sử dụng có thể kéo ghế và ra vào tương đối thoải mái. Với khu vực chỉ cần phục vụ việc ngồi xuống và đứng lên, có thể bắt đầu cân nhắc khoảng 75–90 cm. Nếu phía sau ghế đồng thời là một lối đi thường xuyên, khoảng không thường cần rộng hơn, có thể hướng tới 90–120 cm hoặc hơn tùy điều kiện thực tế.

Những con số này không phải quy chuẩn áp dụng cứng cho mọi căn nhà. Một chiếc ghế sâu 60 cm và một chiếc ghế nhỏ gọn không tạo ra cùng một footprint; ghế có tay cũng có cách sử dụng khác ghế không tay. Kích thước cơ thể người sử dụng, cách mở cửa, vị trí tủ hay tần suất lưu thông đều có thể ảnh hưởng đến khoảng cách phù hợp.

Điều đáng nhớ không phải một con số chính xác, mà là nguyên tắc: Kích thước bàn ăn chỉ thực sự phù hợp khi những người ngồi quanh nó có thể sử dụng ghế một cách tự nhiên mà không làm gián đoạn hoạt động của căn phòng. Với phòng ăn rộng, việc cố gắng tận dụng tối đa diện tích cũng chưa chắc cần thiết. Một khoảng trống rộng hơn quanh bàn có thể giúp việc phục vụ thuận tiện, tạo tầm nhìn thoáng và khiến hình khối của bộ bàn ghế được cảm nhận rõ hơn.

Bàn chữ nhật, bàn tròn hay oval: hình dáng thay đổi cách chúng ta sử dụng không gian

Hình dáng bàn ăn thường được lựa chọn dựa trên sở thích thẩm mỹ. Nhưng trong thực tế, nó ảnh hưởng trực tiếp đến cách mọi người ngồi, giao tiếp và di chuyển quanh bàn.

Bàn chữ nhật

Bàn chữ nhật phù hợp tự nhiên với nhiều mặt bằng dài và có khả năng tổ chức số lượng chỗ ngồi tương đối rõ ràng. Hai cạnh dài tạo ra một trục thị giác mạnh, vì vậy hình dáng này thường hoạt động tốt trong phòng ăn có kiến trúc rõ về chiều dài. Khi kích thước tăng lên, bàn chữ nhật cũng có lợi thế trong việc bố trí nhiều người. Tuy nhiên, một chiếc bàn quá dài có thể khiến khoảng cách giữa những người ngồi ở hai đầu trở nên lớn và tạo cảm giác bữa ăn bị kéo giãn.

Đặc biệt, cần chú ý đến thiết kế chân bàn. Hai chiếc bàn có cùng kích thước mặt nhưng một sản phẩm sử dụng chân ở bốn góc và một sản phẩm sử dụng chân trụ giữa có thể cho khả năng bố trí ghế hoàn toàn khác nhau.

Bàn tròn

Bàn tròn không có vị trí đầu bàn rõ rệt, nhờ đó tạo ra cảm giác mọi người cùng hướng về một tâm chung. Với những bữa ăn đề cao sự trò chuyện và kết nối, đây là một đặc điểm đáng cân nhắc.

Hình dáng không có góc cũng có thể giúp luồng di chuyển quanh bàn mềm mại hơn trong một số mặt bằng. Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa bàn tròn luôn tiết kiệm diện tích. Khi đường kính tăng để phục vụ nhiều người hơn, khoảng cách từ mép bàn tới tâm bàn cũng tăng theo, khiến việc lấy đồ đặt ở giữa trở nên kém thuận tiện nếu bàn quá lớn. Vì vậy, bàn tròn đặc biệt thú vị khi số lượng chỗ ngồi và đường kính được giữ ở một tỷ lệ hợp lý. Với những gia đình thỉnh thoảng cần tăng số chỗ, một thiết kế có khả năng mở rộng có thể là phương án đáng xem xét thay vì sử dụng một mặt bàn rất lớn trong mọi ngày.

Bàn oval

Bàn oval nằm ở một vùng giao thoa thú vị giữa hai hình dáng trên. Nó vẫn tạo được trục dài tương tự bàn chữ nhật nhưng các đầu bo cong làm hình khối trở nên mềm hơn và giảm cảm giác góc cạnh khi di chuyển quanh sản phẩm. Trong những không gian cần số lượng chỗ ngồi tương đối nhiều nhưng gia chủ muốn tổng thể nhẹ nhàng hơn một chiếc bàn chữ nhật lớn, oval có thể là một lựa chọn đáng cân nhắc. Tuy nhiên, cũng như mọi hình dáng khác, không nên chọn bàn oval chỉ vì “trông mềm mại hơn”. Chiều dài, chiều rộng, vị trí chân bàn và hình dáng ghế vẫn cần được nhìn trong chính mặt bằng sử dụng.

Một chiếc bàn lớn hơn chưa chắc khiến phòng ăn trở nên sang hơn

Trong một phòng ăn rộng, lựa chọn một chiếc bàn thật lớn có vẻ là phản ứng tự nhiên. Nhưng tỷ lệ tốt không đến từ việc lấp đầy diện tích. Nếu bàn và ghế chiếm phần lớn mặt bằng, khoảng trống quanh chúng bị thu hẹp, căn phòng có thể mất đi cảm giác rộng vốn có. Ngược lại, một bộ bàn quá nhỏ giữa không gian lớn cũng dễ trở nên lọt thỏm và thiếu trọng lượng thị giác.

Điều cần tìm là sự cân bằng giữa khối lượng của bộ bàn ghế và khối lượng của căn phòng. Trong một không gian trần cao hoặc diện tích lớn, tỷ lệ của bàn còn liên quan đến hệ đèn, thảm, các mảng tường và những đồ nội thất xung quanh. Một chiếc bàn đủ dài nhưng quá hẹp vẫn có thể tạo cảm giác nhẹ; một mặt bàn dày với chân lớn lại có thể tạo khối lượng thị giác đáng kể dù kích thước không quá lớn.

Vì vậy, khi nói một chiếc bàn “vừa” với phòng ăn, chúng ta không chỉ nói đến việc đặt lọt vào diện tích đó. Nó còn cần đủ hiện diện để tương xứng với kiến trúc, nhưng không lớn đến mức làm mất đi khoảng thở của căn phòng.

Đừng chọn kích thước bàn trước rồi mới nghĩ đến ghế

Khi nói đến bàn ăn sáu hay tám người, chúng ta dễ hình dung số lượng ghế như những đơn vị có kích thước giống nhau. Trong thực tế, chính thiết kế ghế có thể làm thay đổi đáng kể số chỗ ngồi và diện tích của toàn bộ khu vực ăn uống. Một chiếc ghế ăn nhỏ gọn không tay chiếm không gian khác với một chiếc ghế có tay vịn và phần lưng bao quanh. Ghế có hình khối rộng mang lại cảm giác ngồi thư thái hơn nhưng cũng cần nhiều chiều ngang hơn. Nếu bố trí quá sát nhau chỉ để đạt đủ số ghế dự kiến, trải nghiệm thực tế có thể trở nên chật chội.

Vị trí chân bàn cũng cần được nhìn cùng với ghế. Chân đặt đúng vào vị trí đầu gối hoặc chia khoảng giữa hai ghế có thể khiến một mặt bàn đủ dài trên lý thuyết lại không sử dụng được số chỗ như mong muốn. Đây là lý do Fannam không nên tách câu hỏi “bàn dài bao nhiêu?” khỏi câu hỏi “sẽ sử dụng loại ghế nào?”

Bàn và ghế tạo thành một hệ sử dụng chung. Kích thước của chúng nên được xác định cùng nhau.

Đèn thả, thảm và bàn ăn nên được nhìn như một tổng thể

Sau bàn và ghế, còn một lớp tỷ lệ khác thường quyết định cảm giác hoàn chỉnh của phòng ăn: những thành phần bao quanh chúng. Một chiếc đèn thả quá nhỏ phía trên bàn dài có thể khiến khu vực ăn uống thiếu trọng tâm. Ngược lại, hệ đèn quá lớn hoặc treo quá thấp có thể tạo cảm giác nặng và cản trở tầm nhìn giữa những người ngồi đối diện.

Nếu sử dụng thảm, kích thước cũng không nên chỉ vừa bằng mặt bàn. Khi kéo ghế ra, chân ghế cần có khả năng vẫn nằm ổn định trên bề mặt thảm; nếu thảm quá nhỏ, việc ghế liên tục đi ra khỏi mép thảm vừa bất tiện vừa khiến khu vực ăn uống trông bị chia vụn. Ngay cả một bức tranh, bàn console hay tủ phía sau cũng tham gia vào bố cục này. Khi mỗi thành phần được chọn riêng chỉ vì bản thân nó đẹp, phòng ăn có thể chứa nhiều sản phẩm tốt nhưng thiếu một trọng tâm rõ ràng. Thay vào đó, hãy nhìn khu vực này như một cụm không gian: bàn + ghế + đèn + thảm + khoảng trống xung quanh. Khi tỷ lệ của cả cụm được giải quyết tốt, chiếc bàn không cần phải quá phô trương để trở thành trung tâm tự nhiên của phòng ăn.

Có nên mua bàn lớn hơn để dành chỗ khi có khách?

Đây là một câu hỏi rất thực tế, đặc biệt với những gia đình thường có người thân hoặc bạn bè đến dùng bữa. Mua một chiếc bàn lớn hơn nhu cầu hàng ngày có ưu điểm rõ ràng: khi có khách, không cần thay đổi cấu hình hoặc kê thêm bàn. Nhưng đổi lại, gia đình phải sống cùng kích thước đó trong tất cả những ngày còn lại. Nếu một gia đình bốn người chỉ vài lần trong năm cần tám chỗ ngồi, việc sử dụng một chiếc bàn tám người cố định có thể không phải phương án tối ưu trong mọi không gian. Đặc biệt khi phòng ăn không quá rộng, phần diện tích dành cho nhu cầu thỉnh thoảng có thể làm giảm sự thoải mái của việc sử dụng hàng ngày. Trong trường hợp đó, bàn có khả năng mở rộng là một giải pháp đáng cân nhắc nếu thiết kế sản phẩm và không gian phù hợp. Khi đóng lại, bàn giữ được tỷ lệ gọn hơn cho sinh hoạt thường nhật; khi cần, mặt bàn có thể được mở rộng để tăng số chỗ.

Tuy nhiên, bàn mở rộng không mặc nhiên là lựa chọn tốt hơn bàn cố định. Cơ cấu mở, hình thức khi mở rộng, vị trí chân bàn, độ ổn định và cách lưu trữ phần mở rộng đều cần được xem xét theo từng thiết kế cụ thể.

Câu hỏi cuối cùng vẫn quay về thói quen sống: Gia đình cần những chỗ ngồi bổ sung thường xuyên đến mức nào?

Khi nhà có trẻ nhỏ hoặc nhiều thế hệ, cách chọn bàn cũng có thể thay đổi

Một chiếc bàn không chỉ phục vụ số lượng người, mà còn phục vụ những con người cụ thể. Với gia đình có trẻ nhỏ, các cạnh và góc bàn, độ ổn định của sản phẩm, khoảng di chuyển xung quanh hay bề mặt vật liệu đều đáng được cân nhắc trong bối cảnh sử dụng thực tế. Với gia đình nhiều thế hệ, sự thuận tiện khi ngồi xuống và đứng lên cũng có thể quan trọng hơn việc cố gắng tối đa hóa số lượng ghế.

Ngay cả vị trí ngồi cũng có thể ảnh hưởng đến lựa chọn. Một chiếc ghế có tay đem lại cảm giác nâng đỡ tốt nhưng cần nhiều không gian hơn; trong khi một chiếc ghế nhẹ, dễ kéo có thể thuận tiện hơn trong sinh hoạt thường xuyên. Những yếu tố này rất khó được giải quyết chỉ bằng một bảng kích thước tiêu chuẩn. Một bộ bàn ăn phù hợp cần bắt đầu từ chính cách gia đình sẽ sử dụng nó mỗi ngày.

Trước khi chọn bàn ăn, hãy trả lời 8 câu hỏi

Thay vì bắt đầu bằng một kích thước cụ thể, có thể kiểm tra lần lượt:

1. Có bao nhiêu người sử dụng bàn ăn thường xuyên?
2. Khi có khách, số người thường tăng lên bao nhiêu?
3. Bàn chỉ dùng để ăn hay còn được sử dụng cho những hoạt động khác?
4. Kích thước thực tế của khu vực dành cho bàn ăn là bao nhiêu?
5. Sau khi đặt bàn và kéo ghế, lối đi xung quanh còn đủ thoải mái không?
6. Loại ghế dự kiến sử dụng có kích thước và hình dáng như thế nào?
7. Hình dáng bàn nào phù hợp hơn với mặt bằng và cách gia đình giao tiếp?
8. Có thực sự cần một chiếc bàn lớn cố định hay cần khả năng mở rộng khi có khách?

Khi tám câu hỏi này đã có câu trả lời, việc lựa chọn kích thước trở nên rõ ràng hơn nhiều. Và lúc đó, con số “6 ghế” hay “8 ghế” mới thực sự có ý nghĩa.

Chiếc bàn phù hợp không chỉ là chiếc bàn đủ ghế

Bàn ăn là một trong số ít món nội thất mà cách sử dụng gần như luôn gắn với nhiều người cùng một lúc. Chúng ta không chỉ nhìn nó; chúng ta kéo ghế, ngồi xuống, đặt thức ăn lên bàn, trò chuyện và di chuyển quanh nó mỗi ngày. Vì vậy, một chiếc bàn phù hợp không nên được đánh giá chỉ bằng số lượng ghế có thể xếp quanh mặt bàn.

Nó cần đủ rộng cho nhu cầu sử dụng nhưng không chiếm mất khoảng thở của căn phòng. Ghế cần đủ thoải mái nhưng không chen chúc. Hình dáng bàn cần phù hợp với mặt bằng, đồng thời hỗ trợ cách mọi người tương tác. Và khi tất cả được đặt vào tổng thể, bàn ăn cần có tỷ lệ đủ hiện diện mà không trở thành một khối quá lớn giữa không gian.

Chiếc bàn phù hợp không phải chiếc bàn có nhiều chỗ ngồi nhất. Đó là chiếc bàn đủ chỗ cho những người sẽ ngồi quanh nó, đồng thời vẫn để căn phòng có khoảng thở. Khi đã có bản vẽ hoặc kích thước khu vực phòng ăn, Fannam có thể cùng khách hàng xem xét sản phẩm trong mối quan hệ với số người sử dụng, kiểu ghế, tỷ lệ không gian và nhu cầu thực tế. Thay vì bắt đầu bằng một con số cố định, việc lựa chọn có thể bắt đầu từ chính cách gia đình muốn sống và quây quần quanh chiếc bàn ấy.

--------- FANNAM FURNITURE ----------

Giải pháp nội thất may đo nhập khẩu cho siêu dinh thự

- Showroom: 2.4 KĐT Gamuda Gardens (Tòa nhà Red River Gamuda), Đ. Đỗ Mười, P. Hoàng Mai, Hà Nội, Việt Nam
- Hotline tư vấn 24/7: 0915 927 666
- Fanpage: https://www.facebook.com/FannamFurniture/
- Tiktok: https://www.tiktok.com/@fannamfurniture
- Youtube: https://www.youtube.com/@fannamfurniture